33 C
İstanbul
Cumartesi, Temmuz 31, 2021

İş Kazaları ISO 45001 ile Engellenebilir Mi?

Haberin başlığı ISO 45001 ise, iş kazalarının engellenmesi için geliştirilen iş sağlığı ve güvenliği standartının meslek hastalıkları ve iş kaynaklı kazaların önlenmesinde esas olduğu anlaşılmalıdır.

Her gün milyonlarca birey hayatlarını ve bakmakla sorumlu oldukları bireylerin hayatlarının devam ettirmesini sağlamak için sevdiği ya da para kazanmaya mecbur olduğu için yapmak zorunda olduğu işlere gidiyor.

Çalışma koşulları, maaş aralığı, çalışma saati, çalışılan gün sayısı, çalışılan ilgili departmanı ya da alanı farklı olan çeşitli işler bulunsa da bu farklı değişkenlere sahip işlerin en büyük ortak noktalarından biri kuşkusuz ki çalışanların emek karşılığında belirli ücret almalarıdır. Bu ücretleri alırken bazı durumlarda ve özellikle bazı iş kollarında çalışan bireyler bedensel engellere ya da zihinsel engellere sebep olabilecek ya da ölüm ile sonuçlanabilecek iş kazaları ile karşı karşıya gelebiliyor.

Çoğunluk ile yeterli ve gerekli güvenlik önlemleri çalışma koşullarından meydana gelen iş kazaları pek çok çalışanın iş göremez raporu ile hayatına devam etmek zorunda kalmasına ya da sonu ölümle biten iş kazaları yaşanmasına sebep oluyor.

ISO 45001 eğitimlerinin önemli bir faydası iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemini öğrenmek ve iş kazalarının ciddi oranlarda azaltılmasına yardım etmekte olduğundan https://www.adlbelge.com/iso-45001-egitimi sayfasından eğitim başlıklarına göz gezdirebilirsiniz. ISO 45001, daha öncesinde OHSAS adıyla tanınan iş sağlığı ve güvenliği yönetim sisteminin 2018 yeni versiyonudur.

Çalışma şartlarının iyileştirilmesi, gerekli önlemlerin alınması, yaşanan ufak çaplı bir kazanın köküne inerek sorunun kaynağının bulunması ve sorunun ortadan kaldırılması, mevzuatlara uyulması, eğitim konusunda gerekli hassasiyetin gösterilmesi, can güvenliğinin maddi kazançtan ön planda tutulması vb. gibi faktörlerin dikkate alınması ve uygulanması ile iş kazaları büyük ölçüde engellenebilmektedir.

En Fazla İş kazası Yaşanan Sektörler Hangi Sektörlerdir?

Pek çok sektörde yaşanabilecek en büyük olumsuzluklardan biri olan iş kazaları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı verilerine göre, en çok madencilik, metal- makine işleri ve inşaat sektöründe yaşanmaktadır.

En az iş kazası ise gazetecilik, bankacılık ve sigorta sektörü, hava ulaşımı sektöründe yaşanmaktadır. Bedensel olarak yorucu olan ve çalışma şartlarındaki zorluklar gibi nedenlerden dolayı ölüm ile ya da iş göremez raporları ile sonuçlanan iş kazaları sebebi bu sektörlerde yaşanmaktadır.

Özellikle inşaatlardaki iş kazaları her yıl pek çok çalışan bireyin hayatını kaybetmesine ya da iş göremez raporu almasına sebep olmaktadır. Yaşanan iş kazalarına bakıldığında en fazla makinelerin sebep olduğu kazalar birinci sırada yer almaktadır. Düşme ve cisim tarafından sıkıştırılma, cisim altında ezilme ve cisim altında kalma, cismin kesmesi ya da batması da en fazla iş kazasına sebep olan durumlardandır.

İş Kazalarına Yönelik Geliştirilmiş Heinrich Piramit Teorisi ve Domino Teorisi Nedir?

Sağlık ve iş güvenliği mühendisi olan Herbert William Heinrich tarafından geliştirilen ‘Heinrich Piramit Teorisi ‘ne göre karşılaştırma yöntemi ile incelediği ve analizini gerçekleştirdiği her bir majör yaralanmadan önce pek çok minör yaralanma ve birçok ramak kala yaralanması ve durumu yaşanmıştır.

Sonu ölümle biten iş kazaları olmayan kazalara yönelik ortaya koyduğu değerlendirme sonucunda yaralanma ile sonuçlanmayan ya da maddi boyutlu zarar yaşanmayan olaylar incelenerek can kaybı ya da maddi zarara sebep olacak olaylar önlenebilmektedir.

Ayağın takılıp kayma ya da başını bir yere çarpma gibi küçük olarak nitelendirilebilecek olaylar önlem alınmadığında gelecekte daha büyük olayların yaşanabileceğinin göstergesi olan ramak kala olaylarıdır.  Bu ramak kala olaylarında zamanında gerekli önlemler alındığında majör olaylar büyük ölçüde engellenebilmekte ya da etki boyutu daha küçük seviyelere indirgenebilmektedir.

Herbert William Heinrich’in ortaya koyduğu Domino Teorisi’ne göre yaşanan iş kazalarının %88 oranında çalışan bireylerin güvensiz davranışlarının, %10 oranında çalışma gerçekleştirilen ortamın güvensiz ya da güvenden uzak oluşu ve %2 oranında önlenemez nedenlerin etkisi bulunmaktadır. Kısaca Herbert William Heinrich ‘in Domino Teorisine göre çalışma ortamında meydana gelen kazalar yaklaşık olarak %98 oranında önlenebilir nitelikte iş kazalarıdır. Yaşanan sorunların temeline inerek sorun ortadan kaldırılabilir ya da büyük boyutlu ve maddi ya da hayat kaybı ile sonuçlanma ihtimali daha aza indirgenebilir.

Meydana Gelen İş Kazalarının Nedenleri Nelerdir?

Maddi zarar ya da can kaybı ile sonuçlanabilen iş kazalarının nedenleri çalışma ortamı şartlarındaki eksiklikler, yönetim tarafından yapılan hatalar, olması gereken zamanda ve gerekli olan bakımın yapılmaması, çalışanların birey olduğu faktörlerinin göz ardı edilerek mevcut potansiyelden fazlasının beklenmesi, yeterli ve uygun eğitim verilmemesi, denetim konusunda yetersizlikler gibi iş kazalarının meydana gelmesine neden olan çok fazla durum öne sürülebilir.  İş kazalarına neden olan durumlar genel olarak 4 başlık altında toplanmaktadır. Bu başlıklar:

  • Mevcut mevzuatla ilgili sorunlar,
  • Mali ve idari yaptırımların yeterince caydırıcı nitelikte olmaması,
  • Denetim noktasında meydana gelen eksiklikler ve yetersizlikler,
  • İşe yönelik eğitim konusunda ki eksikliklerdir.

Mevcut olan ve uygulanan mevzuatın sık sık değiştirilmesi iş kazalarının nedenlerinden biridir. Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan yönetmelikler, İş Güvenliği Hizmetleri Uygulamaları Yönetmeliği, İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimlerine ilişkin olarak hazırlanan yönetmelikler ve iş güvenliği alanında hazırlanan diğer yönetmelikler hazırlandıkları ay içerisinde ya da aynı yıl içerisinde birden fazla kez değiştirilmektedir. Sık sık değiştirilen mevzuatlar, sebep olduğu kargaşa dolayısı ile iş güvenliği konusunda dikkatsizliklere sebep olmaktadır.

Çalışma ve Sosyal güvenlik Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulan iş güvenliği mevzuatında mali ve idari yaptırımların yeterince caydırıcı olmaması sebebi ile pek çok işveren mevzuatta belirtilen önlemler konusunda harcama yapmak yerine cüzi miktardaki para cezasını alarak daha az harcama yapmayı tercih ediyor.

Özellikle şantiyelerde iş kazaları çoğunlukla mali ve idari yaptırımların caydırıcılık noktasındaki yetersizliğiyle ortaya çıkan ihmal durumundan meydana gelmektedir. İş güvenliği müfettişlerinin sayısının olması gerekenden daha az olması da iş kazalarına yol açan nedenlerden biridir. Olması gerekenden daha az iş güvenliği müfettişinin olması denetimlerin yeteri kadar sıkı ve düzenli bir şekilde yapılmaması anlamına gelmektedir. Pek çok işveren bu eksiklikten çıkar sağlamaya yönelik uygulamalar gerçekleştirmektedir.

Denetimler ile ilgili bir diğer önemli nokta da yapılan denetimlerin sadece kağıt üzerinde kalması ve gerekli yaptırımların uygulanmamasıdır. İş güvenliği konusunda eğitimin ve iş güvenliği kültürünün eksik olması pek çok ölümle sonuçlanan iş kazaları yaşanmasına sebep olmaktadır. İş güvenliğine yönelik eğitimlere ya gerekli bütçe ayrılmıyor ya da bu alan ile ilgili kaynaklardan yeterli ölçüde faydalanılmıyor.

İş Kazalarında Zarar Çeşitleri Nelerdir?

Çalışma ortamında yaşanan iş kazlarının can kaybı ile sonuçlanan iş kazaları ve iş görmezlik raporu ile sonuçlanan iş kazaları olmak üzere iki çeşit zararı bulunmaktadır. Bir meslek hastalığı ya da çalışma sırasında yaşanan bir kaza sonucu çalışan bireyin bedensel olarak ya da zihinsel olarak hayatını etkileyecek bir zararın sonucu, bireyin iş göremezlik durumu ortaya çıkar.

İnşatta iş kazaları çoğunlukla iş göremezlik ile sonuçlanan kazalardır. İş göremezlik durumu; meslek hastalığı sebebi ile ya da yaşanan iş kazası sonucu çalışan bireyin bedensel ya da zihinsel olarak hayatını etkileyecek iş görememezlik durumunun belli bir süre sonra ortadan kalkabileceği geçici iş görememezlik durumu ve belli bir süre içerisinde bu olumsuzlukların ortadan kalkamayacağı ve yaşam boyu süreceği kalıcı iş görememezlik olarak ikiye ayrılmaktadır.

Bir diğer iş kazası zararı da meslek hastalığı sebebi ile ya da çalışma sırasında çalışma ortamında yaşanan bir kaza sonucu can kaybı, ölümdür.

ISO 45001 İSG belgelendirme için neler yapılacaı, iş kazalarının önlenmesi, risk fırsat kayıtlarının nasıl tutulması ve belgeye ait pek çok soruyu doğrudan https://www.adlbelge.com/ üzerinden sorabilirsiniz.

-REKLAM-

Son Haberler

Diğer Haberler